Tòa án Tối cao Mỹ chặn Trump sa thải Thống đốc Fed Lisa Cook

Tòa án Tối cao bảo vệ độc lập của Fed

Tòa án Tối cao Hoa Kỳ ngày 29/6/2026 ra phán quyết rằng Tổng thống Donald Trump không có quyền bãi miễn Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang (Fed) Lisa Cook. Quyết định với tỷ lệ 5-4 này được xem là một cột mốc quan trọng trong việc bảo vệ tính độc lập của Fed trước sức ép chính trị.

Chánh án John Roberts viết phán quyết đa số, được sự đồng thuận của Thẩm phán Brett Kavanaugh và ba thẩm phán cánh tả gồm Elena Kagan, Sonia Sotomayor và Ketanji Brown Jackson. Bốn thẩm phán còn lại — Clarence Thomas, Samuel Alito, Neil Gorsuch và Amy Coney Barrett — bỏ phiếu phản đối.

Phán quyết mang ý nghĩa kép

Đáng chú ý, trong cùng ngày, Tòa án Tối cao cũng mở rộng quyền hạn tổng thống bằng cách xác nhận ông Trump có thể sa thải lãnh đạo của phần lớn các cơ quan quản lý độc lập khác. Tuy nhiên, các thẩm phán minh thị loại trừ Fed khỏi phạm vi này, khẳng định các lãnh đạo của ngân hàng trung ương không thể bị bãi miễn tùy tiện.

Vụ kiện xoay quanh câu hỏi liệu tổng thống có đủ cơ sở pháp lý để sa thải bà Cook hay không — một vấn đề có tác động sâu rộng đến vị thế độc lập của Fed, cơ quan có ảnh hưởng lớn nhất đối với chính sách tiền tệ và kinh tế Mỹ.

Trump tuyên bố tiếp tục tìm cách loại bỏ Cook

Sau phán quyết, ông Trump không từ bỏ ý định. Trên mạng xã hội Truth Social, tổng thống mô tả quyết định 5-4 chỉ là "thủ tục" và tuyên bố sẽ "có hành động phù hợp ngay lập tức" để đảm bảo người mà ông cáo buộc có hành vi sai trái không tiếp tục tham gia các quyết định quan trọng liên quan đến nền kinh tế Mỹ.

Cáo buộc gian lận thế chấp làm nền tảng tranh cãi

Vụ việc bùng phát từ năm ngoái khi Giám đốc FHFA Bill Pulte cáo buộc bà Cook thực hiện gian lận thế chấp vào năm 2021 — cụ thể là khai hai bất động sản tại Michigan và Atlanta đều là nơi ở chính trong vòng hai tuần khi đăng ký vay vốn.

Bà Cook bác bỏ cáo buộc và phản bác rằng vụ kiện "không hề liên quan đến các giấy tờ thế chấp ký từ nhiều năm trước khi tôi trở thành Thống đốc Fed". Theo bà, nỗ lực bãi miễn này thực chất là "cái cớ được dựng lên" vì bà từ chối để chính trị ảnh hưởng đến công việc tại ngân hàng trung ương.

Tác động đến thị trường tài chính và crypto

Phán quyết này củng cố tính độc lập của Fed — yếu tố then chốt đối với niềm tin của thị trường tài chính toàn cầu, bao gồm cả thị trường crypto. Bất kỳ sự bất ổn nào trong lãnh đạo Fed hay kỳ vọng về việc chính sách lãi suất bị can thiệp chính trị đều có thể tạo ra biến động đáng kể đối với các tài sản rủi ro như Bitcoin và các đồng tiền kỹ thuật số khác.