MSCI xếp SpaceX vào hạng ESG thấp nhất, ngang Nga thời chiến

MSCI xếp hạng SpaceX ở mức CCC — đáy thang ESG

MSCI ESG Research vừa công bố xếp hạng CCC cho SpaceX, mức thấp nhất trong toàn bộ thang điểm ESG của tổ chức này, chỉ một ngày trước khi công ty của Elon Musk chính thức niêm yết cổ phiếu vào ngày 12/6/2026.

Theo định nghĩa của MSCI, các công ty nhận mức CCC bị đánh giá là "có biện pháp quản lý yếu kém so với mức trung bình ngành, đặt trong tương quan với tổng thể rủi ro và cơ hội ESG". Tổ chức này cũng lưu ý rằng các công ty xếp hạng CCC có thể đang hoặc gần đây có liên quan đến các tranh cãi ESG nghiêm trọng.

Đáng chú ý, mức CCC này trùng với xếp hạng mà MSCI từng gán cho Nga sau cuộc xâm lược Ukraine năm 2022 — một sự so sánh thu hút không ít sự chú ý từ giới truyền thông tài chính.

Điểm số chi tiết và phương pháp đánh giá

Theo Financial Times, SpaceX chỉ đạt 1/10 điểm trong hạng mục "tranh cãi" (controversies), bị gắn cờ cam — mức cảnh báo cao. Về quản trị doanh nghiệp (governance), công ty đạt 3,2/10.

MSCI áp dụng phương pháp trừ điểm: mỗi công ty bắt đầu với điểm tuyệt đối là 10, sau đó bị khấu trừ theo các lỗi quản trị được phát hiện. Hệ thống đánh giá ESG của MSCI xem xét ba trụ cột chính: mức độ phơi nhiễm trước rủi ro môi trường, xã hội và quản trị; chất lượng hệ thống quản lý; và năng lực đáp ứng nhu cầu sản phẩm/dịch vụ có tác động tích cực.

IPO kỷ lục và cú đảo chiều mạnh

Bất chấp xếp hạng ESG gây tranh cãi, IPO của SpaceX vẫn phá vỡ mọi kỷ lục. Công ty định giá cổ phiếu ở mức 135 USD/cổ phiếu và huy động được 75 tỷ USD — đợt niêm yết lớn nhất lịch sử, vượt qua kỷ lục của Saudi Aramco năm 2019.

Tuy nhiên, đà tăng không kéo dài. Sau khi chạm đỉnh trên 225 USD vào đầu tuần, cổ phiếu SpaceX (mã: SPCX) đóng cửa phiên thứ Năm ở mức 184,98 USD, giảm 18% so với đỉnh. Đợt điều chỉnh kéo dài hai ngày này đã xóa sổ khoảng 620 tỷ USD vốn hóa, đưa định giá công ty từ gần 3.000 tỷ USD xuống còn 2,37 nghìn tỷ USD.

Thị trường crypto: cá voi đang short SpaceX

Trên nền tảng giao dịch phái sinh phi tập trung Hyperliquid, dòng tiền thông minh (smart money) và các nhà giao dịch lớn (whale) đang duy trì vị thế short ròng 45 triệu USD đối với cổ phiếu SpaceX. Đây là tín hiệu cho thấy một bộ phận nhà giao dịch trong hệ sinh thái crypto đang đặt cược vào khả năng cổ phiếu này tiếp tục giảm, bất chấp màn ra mắt ấn tượng về quy mô.

Sự kết hợp giữa xếp hạng ESG thấp nhất và áp lực bán từ thị trường phái sinh đang đặt ra nhiều câu hỏi về hành trình tiếp theo của cổ phiếu SpaceX trên Nasdaq.