Cố vấn AI Nhà Trắng cáo buộc Moonshot AI Trung Quốc đánh cắp công nghệ Mỹ để xây dựng Kimi K3

Nhà Trắng cáo buộc Moonshot AI đánh cắp công nghệ AI của Mỹ

Michael Kratsios, Giám đốc Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ Nhà Trắng, hôm thứ Tư đã đăng bài trên X cáo buộc startup Trung Quốc Moonshot AI bí mật sao chép mô hình Claude Fable 5 của Anthropic để phục vụ quá trình xây dựng mô hình Kimi K3.

Theo ông Kratsios, Moonshot đã xây dựng một nền tảng chuyên dụng để thực hiện "distillation" (chưng cất mô hình) ở quy mô công nghiệp, đồng thời liên tục thay đổi tuyến truy cập nhằm tránh bị phát hiện.

"Chúng tôi có thông tin rằng Moonshot AI đã distill mô hình Fable của Anthropic để phát triển K3... Tuy nhiên, việc distillation bí mật ở quy mô công nghiệp nhằm đánh cắp công nghệ độc quyền của Mỹ và phá hoại nghiên cứu Mỹ là điều không thể chấp nhận," ông Kratsios tuyên bố.

Kỹ thuật distillation và ranh giới pháp lý

Distillation là kỹ thuật huấn luyện một mô hình AI mới dựa trên kết quả đầu ra của một mô hình mạnh hơn. Khi thực hiện công khai, đây là phương pháp hợp pháp và phổ biến trong cộng đồng nghiên cứu. Tuy nhiên, theo ông Kratsios, phiên bản bí mật ở quy mô công nghiệp cấu thành hành vi đánh cắp tài sản trí tuệ.

Anthropic đã có những phát hiện tương tự từ trước. Trong báo cáo tháng 2, công ty xác nhận đã truy ra hơn 3,4 triệu lượt trao đổi từ Moonshot, thông qua hàng trăm tài khoản giả mạo — trong đó thông tin tài khoản còn trùng khớp với hồ sơ công khai của các nhân sự cấp cao tại Moonshot. Chiến dịch này được cho là nhắm vào các kỹ năng suy luận, lập trình và xử lý hình ảnh của Claude.

Chip NVIDIA và mạng lưới lách lệnh cấm

Kratsios còn cáo buộc Moonshot AI đã có được các máy chủ NVIDIA GB300 và sử dụng chúng tại Thái Lan. Đây là dòng chip AI hàng đầu của NVIDIA, hiện bị Mỹ cấm xuất khẩu sang Trung Quốc.

Washington đã siết chặt kiểm soát xuất khẩu chip AI từ tháng 5. Đến tháng 6, một cuộc đột kích vào văn phòng Super Micro tại Đài Loan đã nhắm vào nghi vấn buôn lậu chip vào Trung Quốc.

Kimi K3 — mô hình open-weight lớn nhất lịch sử

Moonshot ra mắt Kimi K3 vào ngày 16/7. Với 2,8 nghìn tỷ tham số, đây là mô hình open-weight lớn nhất từng được công bố. Nhu cầu mạnh đến mức Moonshot phải tạm dừng đăng ký mới trong vòng 48 giờ. Toàn bộ trọng số mô hình dự kiến được công khai vào ngày 27/7.

Mốc thời gian này đặt ra lo ngại đặc biệt: Anthropic cảnh báo rằng các mô hình bị sao chép sẽ mất đi các cơ chế an toàn vốn có. Một khi được open-source, chúng có thể lan rộng ngoài tầm kiểm soát của bất kỳ bên nào.

Căng thẳng AI Mỹ-Trung leo thang

Đây không phải lần đầu xảy ra cáo buộc tương tự. Tháng 1/2025, cố vấn AI Nhà Trắng David Sacks từng cáo buộc DeepSeek sao chép mô hình của OpenAI — DeepSeek bác bỏ. Bắc Kinh cũng gọi các phát hiện của Anthropic hồi tháng 2 là "vô căn cứ".

Kratsios chưa công bố biện pháp trừng phạt nào, còn Moonshot vẫn giữ im lặng. Dù Mỹ hiện đang dẫn trước Trung Quốc về đầu tư AI với tỷ lệ 23 lần, các mô hình Trung Quốc vẫn đang tiến sát. Bước đi tiếp theo phụ thuộc vào quyết định của Washington.